Press "Enter" to skip to content

9 tips voor zuiniger koken

6

Iedere mens moet eten. Ook hier proberen mensen een uitzondering op te zijn, maar neem mij deze generalisatie alsjeblieft niet kwalijk. Ook kunnen we het er hopelijk over eens zijn dat zelf koken over het algemeen de goedkoopste optie is (er zijn wederom uitzonderingen). En dat bij de meeste mensen dit een dagelijkse bezigheid is (wederom…)

Dus voor ongeveer 75% van de mensen zal de dagelijkse besparing op koken redelijk kunnen aantikken. Daarom zet ik hier negen tips voor je op een rijtje om zo zuinig mogelijk te koken!

1. Snijden

Als je het eten in kleinere stukken snijdt, kost het minder tijd om gaar te worden. De hitte kan namelijk sneller doordringen tot de kern. Vooral voor stamppot snijd ik alles erg klein. Losse gekookte aardappels heb ik liever in wat grotere stukken, maar dat duurt dan ook makkelijk vijf minuten langer om gaar te worden. En dat is dus vijf minuten langer gasverbruik.

Ook bij het wokken van groente en het bakken van stukjes kip scheelt het echt tijd als je het net wat fijner snijdt.

2. Deksels

Zoals het snijden ervoor zorgt dat de hitte sneller doordringt, zorgt een deksel op de pan ervoor dat de warmte beter bewaard blijft. Een deksel gebruiken is één van de minst arbeidsintensieve manieren van energie besparen. Het helpt namelijk ook nog eens tegen spetters, wat weer bespaart op schoonmaak-tijd.



3. Weinig water

Hoe voller de pan zit, hoe meer energie erin moet om de gehele pan op het kookpunt te krijgen. Voeg bij koken dus gepast water toe. De groenten moeten net onder water staan. Als het water verhit wordt, zet het ook nog eens uit en de groenten zullen altijd een beetje slinken. Daardoor zullen ze tijdens het koken dieper in het water liggen.

4. Kleine hoeveelheid, kleine pot

Een grote, wijde pan met een bodempje groente en water erin is minder efficiënt dan een kleine vollere pan. Warmte stijgt namelijk op: hoe dikker de laag die gekookt moet worden, hoe efficiënter het verwarmen gaat. Overdrijf dit echter niet: overkoken zorgt namelijk voor een boel meer werk…

Twee vingers onder de rand van de pan ervaar ikzelf als de ideale hoogte.

5. Kleine pot, kleine pit

Als je een kleine pot op een groot gaspit zet, ontsnapt er veel warmte langs de zijkant. Er stroomt een grotere hoeveelheid gas uit een grote pit. Die is het warmste op de punt van de vlammen. Zorg dus dat de vlammenkring goed onder de pot zit. Als je vlammen langs de pan ziet likken, is de gaspit veel te groot.

Andersom geldt het ook dat een grote pan op een kleine gaspit geen efficiënt gebruik is van gas. De gaspit geeft namelijk te weinig warmte af om de pan snel te verwarmen, daardoor staat de pan langer en is er relatief ook meer koeling van de pan aan de omgevingslucht.

Er zit vaak ook een stoofpit op een fornuis: een wijdere gaspit waaruit weinig gas komt. Dit is een pit waar je pannen op zet die al op temperatuur zijn maar die een langere periode op dezelfde temperatuur moeten blijven.

Zorg dus voor een passende gaspit bij jouw pan.

gaspit met blauwe vlammen

6. Gas omlaag

Draai het gas omlaag zodra het water kookt. Water wordt namelijk niet warmer dan 100 graden. Het gas wijd open laten staan is pure verspilling, de extra warmte die je stuurt wordt alleen maar afgegeven aan de omgevingslucht.

7. Vuur uit

Pasta, noedels, mie en rijst kan je laten door garen met het vuur uit. Breng het water aan de kook, voeg de deegwaren toe, laat weer even op temperatuur komen (met de deksel op de pan) en zet dan het vuur uit. Vervolgens ga je verder met de saus en als je na 10-15 minuten klaar bent zal jouw pasta precies al dente zijn.

Deze tip is ook ideaal met kleine kinderen. Mijn bezigheden worden nogal eens onderbroken en zo kunnen de pannen rustig iets langer blijven staan.



8. Hooikist, hooimadam, hooi-hack

Deze sluit aan op de tip hierboven: nadat je groente of aardappels aan de kook hebt gebracht, kan je ook het vuur uitzetten. Maar omdat die iets langer nodig hebben om te garen, zal je een beetje extra moeite moeten doen om de warmte te behouden. Hiervoor hadden onze grootouders hooikisten en tegenwoordig zijn hooimadams ook nog wel in omloop. Maar een simpele hooi-hack is jouw pan met aardappels in je bed onder het dekbed te leggen. Zo blijft de warmte ook goed bewaard, bespaar je energie en kan je rustig verder met koken zonder angst dat het snel te gaar zal worden.

9. Alternatieve verwarming

Ik ben echt geïntrigeerd door het fenomeen solar cooking. Hierbij neem je de warmte van de zon en gebruik je die om water op het kookpunt te brengen. De zonnewarmte versterk je door een spiegel en een zwarte omgeving. Op dit moment zet de herfst in en dan is er op onze breedtegraad te weinig zonlicht om dit kunstje te voltrekken. Maar ik ben echt van plan dit nog eens een keer in de zomer te gaan uittesten.

Sommige mensen zijn ook zo gelukkig dat hun huis een houtkachel bevat. Als je het vuur toch opstookt, kan je makkelijk het theewater of de pan met soep op de kachel zetten. Zo maak je het meest efficiënt gebruik van energie!

Ken jij nog meer zuinige kooktips? 

  1. Rene Pater Rene Pater

    Snelkookpan(nen) gebruiken..grote aangepast aan het gezin…ze aanschaffen bij een 2dehandswinkel..wel een echt merk kiezen anders zijn er geen of moeilijk onderdelen te verkrijgen..
    Zelf als je niet het ventiel afsluit(zodat hij niet op druk komt) bespaar je energie : goed afgesloten: gas kan eerder lager gedraaid worden…

    • Goede tip!
      Ik heb zelf alleen een slowcooker en geen ervaring met een snelkookpan…

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *